Interpelacja w sprawie sytuacji Polaków i Polek w kryzysie bezdomności w Wielkiej Brytanii
Jednym z problemów dotykających Polaków i Polki w Wielkiej Brytanii jest problem bezdomności. Od 1 grudnia 2020 r. weszły w życie przepisy, które uznają bezdomność za powód wydalenia z kraju. Sytuacja związana z Brexitem tylko nasila ten problem. 30 czerwca 2021 r. mija termin na złożenie wniosku o pobyt tymczasowy lub stały przez osoby przebywające na terytorium Wielkiej Brytanii. Panująca epidemia koronawirusa bardzo utrudnia składanie wniosków obywatelom, a osobom bezdomnym właściwie to uniemożliwia. Osoby te najczęściej nie posiadają wiedzy, że taki wniosek należy złożyć, a jeśli o tym wiedzą, to i tak nie mają takiej możliwości, gdyż wymaga to posiadania smartfona i odpowiedniej aplikacji.
Wiele z tych osób nie posiada także paszportów, które zostały zagubione, skradzione bądź straciły ważność. Opłata za wydanie nowego paszportu wynosi 99 funtów, ulga (50%) przysługuje jedynie: uczniom i studentom; emerytom; rencistom; osobom niepełnosprawnym w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych; osobom, których małżonek jest emerytem, rencistą albo osobą niepełnosprawną w rozumieniu przepisów ww. ustawy; osobom, które przebywają w domu pomocy społecznej albo w zakładzie opiekuńczym; osobom, które otrzymują stały zasiłek z pomocy społecznej; kombatantom lub innym osobom, do których stosuje się przepisy ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego; członkom rodziny wielodzietnej w rozumieniu ustawy z dnia 5 grudnia 2014 r. o Karcie Dużej Rodziny posiadającym Kartę Dużej Rodziny.
Z kolei z opłaty za wydanie paszportu zwolnione są osoby, które w dniu złożenia wniosku mają ukończone 70 lat; osoby, które przebywają w domu pomocy społecznej albo w zakładzie opiekuńczym, a wyjazd za granicę jest związany z ich długotrwałym leczeniem albo operacją; osoby, które otrzymują stały zasiłek z pomocy społecznej, a wyjazd za granicę jest związany z ich długotrwałym leczeniem albo operacją; a także osoby, których paszport ma wadę techniczną.
Wniosek o paszport składa się osobiście. W Wielkiej Brytanii funkcjonują trzy polskie konsulaty, zatem złożenie takiego wniosku bardzo często wiąże się z podróżą, której koszty także ponosi wnioskodawca. Konsulat nie stosuje zwolnienia z opłat w stosunku do osób bezdomnych, więc te są zmuszone uzbierać wymaganą kwotę, co jest właściwie niemożliwe.
Poprosiłam Ministerstwo Spraw Zagranicznych o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:
1. Jakie rozwiązania wprowadziło ministerstwo, aby wesprzeć osoby w kryzysie bezdomności w Wielkiej Brytanii?
2. Jakie kroki podjęto, aby ułatwić osobom w kryzysie bezdomności wyrobienie dokumentów?
3. Czy istnieje możliwość wprowadzenia zwolnienia z opłat za wydanie paszportu, jeśli osoba przedstawi dokumenty z opieki społecznej lub organizacji wspierającej osoby bezdomne, zaświadczające, że jest ona bezdomnym obywatelem RP żyjącym w Wielkiej Brytanii?
4. Na jakich płaszczyznach personel konsulatów współpracuje z organizacjami wspierającymi osoby bezdomne w Wielkiej Brytanii?
5. Czy istnieje możliwość, aby wydelegowani pracownicy konsulatów, we współpracy z organizacjami wspierającymi osoby bezdomne w UK, monitorowali, czy na terenie działania tych organizacji znajdują się bezdomni Polacy nieposiadający dokumentów i świadczyli im pomoc w złożeniu wniosków o ich wydanie?
6. Czy rozważa się wprowadzenie przepisów umożliwiających wydawanie dokumentów osobom bezdomnym w przyspieszonym trybie oraz ze względu na brak stałego adresu w przypadku tych osób przesyłanie ich do organizacji wspierającej osoby bezdomne, aby nie musiały one po raz drugi ponosić kosztów związanych z podróżą do konsulatu po odbiór paszportu?
