Podstawy prawa — co trzeba wiedzieć. Środki ochrony wolności i praw
Tydzień temu rozmawialiśmy na temat praw i wolności wymienionych w Konstytucji, a dzisiaj poznamy środki, które służą ich ochronie. Zaczynamy!
Szkody i naruszenia praw
Każdy (bez względu na obywatelstwo) ma prawo do wynagrodzenia szkody, jaka została tej osobie wyrządzona przez niezgodne z prawem działanie organu władzy publicznej. Dotyczy to nie tylko niezgodnego z prawem działania organu władzy publicznej, ale także zaniechania!
Ustawa nie może nikomu zamykać drogi sądowej dochodzenia naruszonych wolności lub praw.
Zasadą jest również to, że każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w pierwszej instancji. Oznacza to, że postępowanie powinno być dwuinstancyjne, zaś wszelkie wyjątki od tej zasady określają odrębne ustawy.
Skarga do Trybunał
Czy wiecie, kto może wnieść skargę do Trybunału Konstytucyjnego? Każdy, czyje konstytucyjne wolności lub prawa zostały naruszone, ma prawo zaskarżyć zgodność aktu normatywnego z Konstytucją, jeżeli na podstawie tego aktu normatywnego (np. rozporządzenia czy ustawy) sąd lub organ administracji publicznej orzekł ostatecznie o jego wolnościach, prawach albo obowiązkach określonych w Konstytucji.
Rzecznik Praw Obywatelskich
Ponadto każdy ma prawo wystąpić do Rzecznika Praw Obywatelskich z wnioskiem o pomoc w ochronie swoich wolności lub praw naruszonych przez organy władzy publicznej.
Wniosek kierowany do Rzecznika Praw Obywatelskich jest wolny od opłat oraz nie wymaga zachowania szczególnej formy, jednak powinien określać przedmiot sprawy, zawierać oznaczenie wnioskodawcy, a także osoby, której wolności i praw sprawa dotyczy.
Na samym końcu warto zauważyć, że zasady wolności wyboru zawodu, prawa do bezpiecznych i higienicznych warunków pracy czy zasady dobra rodziny można dochodzić w granicach określonych w ustawie.







![[PODCAST] Rozmowa. Joanna Wicha: „Strajk pielęgniarek. Dlaczego jest ważniejszy niż myślisz”](https://paulinamatysiak.pl/wp-content/uploads/2023/05/podcast-joanna-wicha-768x512.jpg)