Poznaj swoje prawa: wypowiedzenie natychmiastowe
Czy wiesz, kiedy pracodawca może rozwiązać z Tobą umowę o pracę bez wypowiedzenia? Jakie okoliczności pozwalają na zwolnienie Ciebie za wypowiedzeniem natychmiastowym, mimo że nie ponosisz za nie winy? Czy Tobie i innym pracownikom również przysługuje prawo rozwiązania stosunku pracy bez wypowiedzenia?
Zgodnie z przepisami Kodeksu Pracy pracodawca może rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia zarówno z przyczyn zawinionych przez pracownika (art. 52) oraz z przyczyn niezawinionych przez pracownika (art. 53). Brzmi niejasno? Przyjrzyjmy się, co to oznacza.
Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika dotyczy tylko ściśle określonych sytuacji:
- ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków przez pracownika (np. zakłócanie porządku),
- popełnienia przez pracownika przestępstwa uniemożliwiającego zatrudnianie go na zajmowanym stanowisku oraz zawinionej przez pracownika utraty uprawnień niezbędnych do wykonywania konkretnej pracy.
W innych sytuacjach pracodawca nie może nikogo zwolnić bez wypowiedzenia z winy pracownika!
Zwolnienie bez wypowiedzenia i bez winy
Kodeks określa także okoliczności, kiedy możesz zostać zwolniony bez wypowiedzenia, mimo że nie ponosisz za nie winy. Chodzi tutaj o długotrwałą chorobę oraz inne przyczyny długotrwałej usprawiedliwionej nieobecności pracownika w pracy, które mogą stanowić podstawę zwolnienia bez wypowiedzenia.
Jeśli rozwiązano z Tobą umowę o pracę bez wypowiedzenia i bez Twojej winy, to jeśli w ciągu 6 miesięcy zgłosisz chęć powrotu do pracy niezwłocznie po ustaniu przyczyny (czyli na przykład po ustaniu długotrwałej choroby), pracodawca powinien w miarę możliwości ponownie Ciebie zatrudnić!
Pracownik też może rozwiązać umowę!
Jako pracownik masz prawo rozwiązać umowę o pracę bez wypowiedzenia, ale możesz to zrobić jedynie w dwóch sytuacjach:
- jeżeli orzeczenie lekarskie stwierdza szkodliwy wpływ wykonywanej pracy na Twoje zdrowie, zaś pracodawca nie przenosi Cię na inne, odpowiednie stanowisko,
- jeśli pracodawca dopuścił się wobec Ciebie ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków.
Do obowiązków pracodawcy zalicza się między innymi wynagradzanie pracowników oraz poszanowanie ich godności, przestrzeganie zasad bezpieczeństwa i higieny pracy czy obowiązek zgłoszenia pracownika do ubezpieczenia społecznego.
